Όρια: Μια αγκαλιά ασφάλειας για το παιδί μας!

Τα όρια είναι οι κανόνες που βάζουμε για να δείξουμε στο παιδί μας τι επιτρέπεται και τι όχι. Είναι ο τρόπος με τον οποίο του μαθαίνουμε πώς θέλουμε να μας μιλάει, πώς να φέρεται στους άλλους και τι συμπεριφορές δεν είναι αποδεκτές.

Τα όρια βοηθούν το παιδί να νιώθει ασφάλεια. Όταν ξέρει τι ισχύει και τι να περιμένει, αισθάνεται πιο σίγουρο και προστατευμένο. Τα όρια δεν είναι τιμωρία. Είναι φροντίδα και καθοδήγηση.

• Πώς βάζουμε αποτελεσματικά όρια;  Γιατί φωνάζει; Είναι κουρασμένο; Ζηλεύει; Θέλει προσοχή; Όταν κατανοούμε την αιτία, μπορούμε να αντιδράσουμε πιο κατάλληλα.
• Μιλάμε απλά, επεξηγητικά και θετικά χωρίς να δίνουμε επανωτές εντολές ή να προσβάλουμε.
  Αντί να πούμε «Μη φωνάζεις», μπορούμε να πούμε «Μίλα πιο σιγά σε παρακαλώ». Έτσι το παιδί μαθαίνει τι να κάνει, όχι μόνο τι να μην κάνει.
• Δίνουμε εναλλακτικές επιλογές, χρόνο εκτέλεσης και κάποιες υπενθυμίσεις.

Αν δεν πρόκειται για την ασφάλεια του παιδιού, δίνουμε εναλλακτική επιλογή. Προκειμένου να αποτρέψουμε το παιδί μας από μια δραστηριότητα π.χ. να δει τηλεόραση, προτείνουμε εναλλακτική δράση, π.χ. να φτιάξουμε ένα παζλ μαζί.  

 Δίνουμε κάποιο χρόνο στο  παιδί να υλοποιήσει την οδηγία μας (μετράμε μέχρι το 5 και τους υπενθυμίζουμε με τρόπο που δηλώνει σεβασμό σε αυτό που κάνουν π.χ. όταν το ρολόι δείξει τον αριθμό 5 θα ήθελα σε παρακαλώ να με βοηθήσεις να στρώσουμε το τραπέζι.

• Είμαστε σταθεροί και συνεπείς στις οδηγίες μας και οι δύο γονείς.
  Αν σήμερα κάτι δεν επιτρέπεται, δεν γίνεται αύριο να το επιτρέψουμε επειδή το παιδί έκλαψε ή θύμωσε. Η σταθερότητα το βοηθά να καταλάβει ότι τα όρια ισχύουν πάντα. Αυτή η στάση χρειάζεται να εφαρμόζεται κάθε φορά και από τους δύο γονείς
• Οι συνέπειες χρειάζεται να είναι αντίστοιχες της ηλικίας του παιδιού και της συμπεριφοράς, να είναι γνωστές από πριν χωρίς απειλές.
  Αν έχουμε συμφωνήσει ότι όταν παίζει τα παιχνίδια τα μαζεύουμε και τα βάζουμε στην άκρη, τότε αυτό χρειάζεται να γίνεται κάθε φορά. Ήρεμα και χωρίς φωνές ή προσβολές.
• Συζητάμε μετά από μια δύσκολη στιγμή. Επιβραβεύουμε την συνεργασία.
  Όταν ηρεμήσουν τα πράγματα, μιλάμε για αυτό που έγινε. Βοηθάμε το παιδί να καταλάβει τι συνέβη και τι μπορεί να κάνει διαφορετικά την επόμενη φορά. Παρομοίως, δεν ξεχνάμε να επιβραβεύσουμε την συνεργασία.

Γιατί είναι τόσο σημαντικά τα όρια;                                                                                                                                     Τα όρια βοηθούν το παιδί:                                                                                                                                                             –        Να νιώθει ασφάλεια                                                                                                                                                           –        Να μάθει αυτοέλεγχο                                                                                                                                                         –        Να σέβεται τους άλλους                                                                                                                                                     –        Να καταλαβαίνει ότι κάθε πράξη έχει συνέπειες                                                                                                                 –        Να αντέχει όταν δεν γίνεται πάντα αυτό που θέλει

Είναι φυσιολογικό το παιδί να αντιδρά στα όρια. Μέσα από αυτή τη διαδικασία μαθαίνει να ανεξαρτητοποιείται. Ο δικός μας ρόλος είναι να παραμένουμε ήρεμοι, σταθεροί και γεμάτοι κατανόηση.

Και κάτι πολύ σημαντικό:
Τα όρια αφορούν τη συμπεριφορά, όχι τα συναισθήματα.
Όλα τα συναισθήματα είναι αποδεκτά. Δεν είναι αποδεκτές όλες οι συμπεριφορές.

 Εύα Αλεξανδράτου                                                                                                                                                       Κοινωνική Λειτουργός